Hoe kun je je oven schoonmaken?

Je schuift de ovenschaal naar binnen en ziet het meteen: bruine spetters op het glas, een dikke laag aangekoekt vet op de bodem. Vorige week stond hier een pizza. De week daarvoor een braadstuk. Maar hoe krijg je die laag eraf zonder je halve zaterdag kwijt te zijn? In dit artikel lees je waar je aan kunt zien dat het tijd is, welke methode werkt bij welk type vuil en hoe je het in zes stappen aanpakt.

Kort antwoord

Een oven wordt het makkelijkst schoon als het vuil eerst zacht wordt gemaakt. Warm water met een ontvetter, een sodapasta of stoom weekt aangekoekt vet los, waarna het met een borstel loslaat. Hoeveel werk het kost, hangt af van de dikte van de vetlaag en van het type oven. Wie zonder schoonmaakmiddelen wil werken, kiest voor een stoomreiniger.

Wat is de snelste manier om je oven schoon te maken?

De snelste manier om je oven schoon te maken, is het vuil eerst laten weken.

Aangekoekt vet is verbrand vet. Het is dus geen vuil dat je wegveegt, maar een harde laag die aan het emaille vastzit. Schrobben op zo'n droge laag kost veel kracht en levert weinig op.

Zodra je diezelfde laag zacht maakt met warmte en vocht, laat hij bijna vanzelf los. Dat weken kan op drie manieren: met heet water en een ontvetter, met een pasta van soda, of met stoom. Alle drie doen hetzelfde werk. Ze verschillen alleen in hoeveel middel je gebruikt en hoe lang je moet wachten.

Hoe vaak moet je je oven schoonmaken?

Hoe vaak je je oven moet schoonmaken, hangt af van wat je erin bereidt en hoe vet dat is.

Twee signalen zijn daarbij betrouwbaarder dan een schema op de koelkast. Het eerste is rook. Begint je oven te dampen bij een gewone baktemperatuur? Dan verbrandt er vet dat van een vorige keer is achtergebleven. Het tweede is geur: ruik je je vorige gerecht terug in het volgende, dan is het tijd.

Verder scheelt het enorm of je wacht tot het aankoekt. Een oven die je na elk gebruik lauwwarm uitveegt, hoef je zelden grondig schoon te maken. Wie dat een paar keer overslaat, staat een uur later met een borstel in de hand. Zonde van je zaterdag.

Oven schoonmaken in 6 stappen

Hieronder vind je zes stappen. Je begint met leeghalen en de losse onderdelen, dan volgt het weken, de bodem en de zijwanden, het ovenglas en tot slot de afdichtrubbers.

1. Haal de oven leeg

Begin met leeghalen. Roosters, bakplaten, verwijderbare inschuifrails en een eventuele pizzasteen gaan eruit, zodat je overal bij kunt. Haal ook de stekker uit het stopcontact of zet de groep uit voordat je met water of stoom aan de slag gaat.

2. Laat de losse onderdelen apart weken

De losse onderdelen doe je het handigst apart, want die passen in de gootsteen of in een teil. Vul die met heet water en een scheut afwasmiddel en laat de roosters erin staan terwijl jij verdergaat met de oven zelf. Aangebrand vet op de spijlen komt daarna los met een borstel.

3. Week de aankoeksels los

De aankoeksels in de oven maak je zacht met vocht en warmte. Zet een ovenvaste schaal met heet water op de bodem. Laat de oven een kwartier op de laagste stand staan en schakel hem daarna uit. De damp doet het voorwerk. Werk je met stoom, dan sla je deze stap over.

4. Schrob de bodem en de zijwanden

Voor de bodem en de zijwanden heb je geen schuursponsje nodig. Laat dat ook liggen. Krassen in het emaille laten vet daarna juist sneller vastzitten. Een borstel met stevige haren komt in de hoeken en langs de randen waar een doek overheen glijdt. Werk van boven naar beneden, zodat het losgeweekte vet naar de bodem zakt.

5. Maak het ovenglas schoon

Het ovenglas is het onderdeel waar je het resultaat aan afmeet, en meestal het laatste dat schoon wordt. Leg er een natte doek op terwijl je de rest doet. De aanslag is daarna zacht genoeg om in één beweging weg te halen. Wel zo makkelijk. Bij dubbel glas zit er ook vuil tussen de platen, en dat is werk voor de monteur, niet voor jou.

6. Vergeet de afdichtrubbers niet

De afdichtrubbers rond de deur houden de warmte binnen. Ze worden zelden vies van vet, maar wel van kruimels. Neem ze af met een vochtige doek en laat schoonmaakmiddel erbij weg. Agressieve middelen maken rubber hard, en een hard rubber sluit niet meer.

Werkt oven schoonmaken met azijn en soda?

Ja, oven schoonmaken met azijn en soda werkt, maar niet als je ze door elkaar mengt.

Soda is een base en azijn is een zuur. Meng je die twee, dan schuimt het mengsel indrukwekkend op en houd je water met een beetje zout over. Leuk om te zien. Niet om mee te ontvetten.

Gebruik ze dus na elkaar. Eerst een pasta van soda en een beetje water op het vet, laten intrekken en wegborstelen. Daarna azijn op een doek voor de laatste vetfilm en de glans op het glas.

Let op: azijn is een zuur en hoort niet op natuursteen of onbehandeld aluminium. Twijfel je over een onderdeel? Dan is heet water met afwasmiddel altijd de veilige keuze.

Wat is de beste ovenreiniger voor jouw oven?

De beste ovenreiniger bestaat niet, omdat het afhangt van het type vuil, van je oven en van hoeveel middel je in huis wilt hebben. Wat wel kan, is de methodes naast elkaar leggen op de punten waarop ze verschillen.

In de onderstaande tabel vind je de belangrijkste verschillen op een rij.

Ovenreinigers en methodes vergeleken

Welke kolom voor jou het zwaarst weegt, verschilt per huishouden. Kook je dagelijks met vet en olie, dan kies je op kracht. Wil je zo min mogelijk flessen onder de gootsteen, dan kies je op methode.

Zelfreinigende ovens: pyrolyse, katalyse of hydrolyse?

Een zelfreinigende oven neemt het weken en schrobben van je over, en dat gebeurt in drie verschillende systemen.

Bij pyrolyse verhit de oven zichzelf tot een zeer hoge temperatuur. Vet en etensresten verbranden dan tot een fijn laagje as. Dat veeg je naderhand weg met een doekje. Roosters, bakplaten en verwijderbare inschuifrails moeten er eerst uit, en het programma verbruikt doorgaans meer energie dan de andere systemen. Hoe heet je oven wordt en hoe lang het programma duurt, staat in de handleiding.

Bij katalyse zit er een poreuze laag op de ovenwanden die vetspetters tijdens het gewone bakken afbreekt. Je merkt er niets van, en je hoeft geen apart programma te starten. De bodem en de deur blijven wel jouw werk.

Hydrolyse komt het dichtst bij wat je zelf met een schaal water doet. De oven verwarmt water op een lage temperatuur en de damp weekt het vuil los. Daarna veeg je het uit.

Oven schoonmaken zonder schoonmaakmiddelen: werkt stoom echt?

Stoom maakt aangekoekt vet zacht met niets anders dan heet kraanwater, en dat is precies waarom het in een keuken zo goed uitkomt.

Waar een ontvetter het vet chemisch afbreekt, brengt stoom warmte en vocht tot in de laag zelf. Het vet blijft vet, maar het laat los van het emaille. Daarna haal je het weg met een borstel of een doek. Een ontvetter is sneller op een oude, dikke laag. Stoom laat geen geur en geen restanten achter in een ruimte waar je eten bereidt.

Een handzaam apparaat, zoals de Achaté Handstoomreiniger PRO, komt met een opzetborstel ook in de hoeken en langs de randen van het ovenglas. Dezelfde stoom werkt daarna op je tegels en voegen, en met een andere opzet op je matras.

Oven zonder chemie schoonmaken? Kies voor een stoomreiniger van Achaté

Een oven wordt schoon door vuil zacht te maken, niet door harder te poetsen. Warmte en vocht doen dat werk, of dat nu uit een schaal water komt, uit een sodapasta of uit een stoomapparaat. Wil je het zonder flessen ontvetter doen? Dan houd je aan één apparaat het meeste over. Dezelfde methode werkt namelijk ook op de badkamer, de vloer en de bank.

Alle stoomreinigers van Achaté werken op kraanwater en worden geleverd met opzetstukken voor gladde vlakken, hoeken en textiel. Voor de keuken is de Achaté Handstoomreiniger de compacte keuze, terwijl de Achaté Stoomreiniger PRO V2 ook de vloer en de bank aankan. Voor de laatste aanslag op randen en roosters is er de Achaté Elektrische Schoonmaakborstel met zes opzetstukken.

Wil jij je oven schoonmaken zonder er een middagje voor uit te trekken? Bekijk dan de stoomreinigers van Achaté en ontdek welk model bij jouw schoonmaakklussen past.

Veelgestelde vragen over oven schoonmaken

Hoe krijg je aangekoekt vet uit de oven?

Aangekoekt vet krijg je uit de oven door het eerst zacht te maken en daarna weg te borstelen. Zet een schaal heet water op de bodem, laat de oven kort op de laagste stand staan en schakel hem uit. Werk het losgeweekte vet daarna van boven naar beneden weg met een borstel.

Kun je de oven schoonmaken met azijn?

Je kunt de oven schoonmaken met azijn, maar dan vooral voor de laatste vetfilm en de glans op het glas. Voor dikke, aangekoekte lagen is soda of een ontvetter effectiever. Meng azijn niet met soda: het zuur en de base heffen elkaar op en er blijft water met wat zout achter.

Mag je een stoomreiniger in de oven gebruiken?

Een stoomreiniger kun je in een uitgeschakelde en afgekoelde oven gebruiken om vet los te weken. Houd de stoom weg bij het verwarmingselement, de ventilator en andere elektrische onderdelen, en haal eerst de stekker uit het stopcontact. Kijk in de handleiding van je oven en van het apparaat welke onderdelen zijn uitgesloten.

Waarom rookt mijn oven als hij aan gaat?

Een oven die rookt bij een gewone baktemperatuur, verbrandt vet of etensresten die van een eerdere keer zijn achtergebleven. Dat is geen storing, maar een teken dat een grondige schoonmaakbeurt nodig is. Controleer naast de bodem ook het verwarmingselement bovenin en de ventilatoropening achterin.